NIEUWEGEIN – De gemeente Nieuwegein meet een jaar lang extra metingen van de luchtkwaliteit verschillende plekken in de stad. Met behulp van sensorboxen worden fijnstof en stikstofdioxide nauwkeuriger gemeten om meer inzicht te krijgen in lokale verschillen. Volgens onderzoeker dr. Kees de Hoogh is dat júist voor een stad als Nieuwegein waardevol. “Kleinere gemeenten worden soms over het hoofd gezien.”

Kees de Hoogh onderzoekt blootstelling aan milieufactoren aan de Universiteit Utrecht. Volgens hem is het belangrijk om lokaal te meten. In een stad kan luchtvervuiling sterk verschillen per straat en plek. De landelijke modellen geven een brede inschatting, maar missen soms detail op buurtniveau. Meten op straatniveau laat zien hoe vervuiling varieert en hoe goed de modellen kloppen met de werkelijkheid. De gemeente deelt de gegevens uit Nieuwegein later met het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Daar kunnen helpen luchtkwaliteitsmodellen te verbeteren.

Specifieke aandacht voor middelgrote steden
De Hoogh merkt op dat middelgrote gemeenten zoals Nieuwegein vaak minder gedetailleerde metingen hebben dan grotere steden zoals Utrecht of Amsterdam. “Juist daarom is het interessant dat een stad als Nieuwegein dit doet,” zegt hij. “Gemeenten van deze omvang worden soms over het hoofd  gezien, terwijl inwoners wél worden blootgesteld aan vervuiling door verkeer en andere bronnen.”

Verkeer speelt grote rol
Nieuwegein ligt nabij meerdere snelwegen en drukke provinciale wegen. Deze zijn belangrijke bronnen van stikstofdioxide. De vervuiling is vaak hoger in de directe omgeving van wegen en kan sterk verschillen over korte afstanden. Fijnstofdeeltjes zijn over het algemeen gelijkmatiger verdeeld, maar verkeer kan hier ook lokale pieken veroorzaken.

Gezondheid blijft belangrijk
Hoewel de luchtkwaliteit in Nederland de afgelopen decennia is verbeterd, benadrukt De Hoogh dat luchtvervuiling nog steeds gevolgen kan hebben voor de gezondheid, zelfs bij lagere concentraties. Door lokaal en langdurig te meten kun je plekken met hogere vervuiling identificeren. Zo kun je zien waar gerichte maatregelen zinvol zijn.

Wat inwoners zelf kunnen doen
Ook inwoners kunnen kleine stappen zetten om hun blootstelling te verminderen. Zo kun je drukke wegen bij wandelingen of fietsroutes vermijden, het stoken van hout in rustige winteromstandigheden beperken en aandacht besteden aan ventilatie in huis op dagen met slechtere luchtkwaliteit. “Vergeleken met veel steden wereldwijd hebben we het in Nederland goed,” zegt De Hoogh. “Maar dat betekent niet dat we het onderwerp uit het oog moeten verliezen.”

Foto: Jan Dijkstra, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons