Hi Jacqueline,

Ik zat laatst na te denken over mijn carrière. Die ben ik nu natuurlijk aan het opbouwen, maar de vragen blijven zich opstapelen. Welke minor ga ik volgend jaar doen? Past deze studie eigenlijk wel bij me? Moet ik tóch naar de universiteit? Of juist een tussenjaar nemen om mezelf echt te leren kennen?

Tegenwoordig kan het allemaal. Het is dan ook niet gek dat je na je examens even verdwijnt om een jaar te gaan reizen. Of dat je halverwege je studie stopt omdat je voelt: dit is ‘m gewoon niet. Ik ken mensen die hun opleiding hebben ingeruild voor vliegtickets. Maar ik ken ook mensen die compleet obsessed zijn met ‘het maken in het leven’ en eigen bedrijfjes starten,

De mogelijkheden zijn eindeloos. Maar was dat vroeger ook zo?

Wat me opvalt, is dat GenZ tegelijkertijd één van de generaties is waarin burn-outs opvallend vaak voorkomen. Misschien nemen we daarom wel vaker gas terug. We willen een succesvolle carrière, een sociaal leven, mentale rust én genoeg tijd voor selfcare. Het liefst allemaal tegelijk. Geen wonder dat we af en toe vastlopen. Dan voelt een tussenjaar of studiewissel minder als falen en meer als een kleine pauze.

Ik vraag me dan af: was het vroeger niet gewoon vanzelfsprekend om één opleiding te kiezen en die af te maken? Moest je op de middelbare school al weten wat je ‘later wilde worden’ als je je vakkenpakket moest kiezen? En als je erachter kwam dat je fout zat, was er dan ruimte om te switchen. Of hoorde je gewoon door te zetten en te hopen dat het goed zou komen?

Bij onze generatie lijkt de ‘YOLO’ en ‘fuck it’-mentaliteit te overheersen. Niet omdat het ons allemaal niets kan schelen, maar misschien juist omdat we weigeren vast te blijven zitten in iets waar we ongelukkig van worden. Alles mag, alles kan en niets ligt vast. En eerlijk? Dat is soms heerlijk, maar kan kan ook über vermoeiend zijn.

Groetjes!
Bo

Beste Bo,

Het ideaalste is natuurlijk als je al op je vijfde al weet dat je verzekeraar wilt worden en daarnaartoe streeft in studie en andere zaken. Ook is het fijn als je op die weg nog genoeg tijd overhoudt voor vrienden en familie en kunt blijven sporten enzovoort. Maar eerlijk: ik denk dat heel veel mensen tot halverwege de twintig nog geen idee hebben wat ze willen in het leven. Niet voor niets is vijfentwintig de leeftijd waarop het puberbrein pas is uitgegroeid. Je bent jezelf aan het ontdekken, je hebt je eerste relaties en dat heeft allemaal invloed op je loopbaan. Ik wist zelf pas op mijn negenentwintigste welke kant ik op wilde.

Ik verbaas me erover hoe vroeg je tegenwoordig al moet kiezen voor de rest van je leven. En dan zijn er ook nog eens veel meer mogelijkheden; vroeger waren de keuzes eenvoudiger. Van een aantal jonge mensen hoorde ik dat ze op de middelbare school al bezig zijn met hun cv. Ook kiezen ze bewust voor activiteiten naast school ‘omdat dat goed staat op mijn cv’. Ik kan me niet herinneren dat ik iemand daar vroeger over hoorde. Het was erger als je een belangrijk feest had gemist.

Het switchen is volgens mij dus van alle tijden. Ook vroeger sloegen mensen soms een totaal andere kant op. Je had langstudeerders die een sociaal leven en selfcare (lees ‘reizen en feesten’) gewoon combineerden met een studie. Tussendoor stapten ze over van een studie natuurkunde naar geschiedenis. Dat is nu -met dreigende langstudeerboetes- volstrekt anders geworden. Een studie niet afmaken werd niet altijd gezien als iets waarvoor je nog jaren vermomd met zonnebril en pet de straat op moest. Laten we de hemel danken voor tussenjaren die zorgen dat je gezond blijft na een paar jaar ploeteren.

Er werd wel geaccepteerd dat je moest beginnen met minder leuk werk als je door wilde groeien. Daar zie ik weleens verschil. Ik weet niet of je net als ik jonge mensen kent die zijn afgestudeerd en aangeven “na een jaar hun volgende stap te willen maken en over zeven jaar in de Raad van Bestuur te willen zitten”. Dan leidt het leven al snel tot teleurstellingen.

Zorg voor jezelf is iets dat mijn generatie absoluut mist. Ik sprak een psychologe die aangaf dat  GenX als overlevingsstrategie heeft ‘doorploeteren’. Vermoedelijk werd dat ingegeven door onze ouders, die meenden dat het een schande was als je werd ontslagen en zeiden dat “je wel je best moet doen hoor”.

Ergeren we ons daarom -uit jaloezie- soms aan GenZ-ers die  van selfcare een missie kunnen maken. Ik hoor generatiegenoten klagen dat er jongeren later komen, omdat ze bijvoorbeeld thuis nog even wilden mediteren. Na het eten van een broodje -vooral niet achter het bureau- gaat GenZ nog even wandelen voor broodnodige frisse lucht. En om vijf uur is hun kantoor echt leeg. Als de leidinggevende voorzichtig informeert hoe ze zo hun stapel achterstallige dossiers denken weg te werken, mompelt er al snel eentje “onveilige werkplek”. Onlangs vertelde een jongere over een vriend die overuren maakte bij een consultant en daar niet voor werd betaald. “Ik vind het een toxische werkomgeving”, klonk het verontwaardigd.
Wij wisten niet anders dan dat we nog een uurtje extra of meer bleven zitten omdat de baas het vroeg of omdat je iets af wilde maken.

Mijn generatie krijgt dus burn-outs omdat ze vergeten gas terug nemen. Want je kunt misschien wel alles tegelijk doen, maar dan doe je niet alles goed. Als je een intensieve baan hebt, ben je soms te gaar om met vrienden af te spreken. En ondanks dat je jezelf een goede nachtrust hebt beloofd, lig je misschien toch wakker van een hoofdpijndossier. Je hebt minder tijd voor wellness, vakantie of wandelen in de natuur, maar kunt er wel meer van genieten.

Ik zou ons allemaal gunnen dat er langer mag worden gedaan over de weg kiezen naar een baan waarin je gelukkig bent. “Doe je het omdat je het kunt of omdat je het wilt”, gaf een vriend ooit als wijs advies. En als dat niet de ambitieuze carrière is die anderen voor jou voor ogen hadden: vette pech voor hen! Je kiest er gewoon voor om wel je vrienden te blijven zien en tijd voor hobby’s en selfcare over te houden.

Sterkte bij alle keuzes en tot volgende week!

Hartelijke groet,
Jacqueline